Wrastający paznokieć – przyczyny, leczenie; domowe sposoby na wrastające paznokcie

Wrastający paznokieć to powszechny i bolesny problem, który może dotknąć każdego z nas. Jest to sytuacja, w której boczny brzeg paznokcia wbija się w skórę, powodując podrażnienie, stan zapalny i potencjalnie infekcję. Problem ten może utrudnić wykonywanie codziennych aktywności. Z tego względu niezwykle istotne jest odpowiednie postępowanie w przypadku wrastającego paznokcia, aby zapobiec pogorszeniu sytuacji i skutecznie złagodzić dolegliwości. Kogo najczęściej dotyczy problem wrastania paznokcia? Czy można temu zapobiec? Odpowiadamy!

Wrastający paznokieć – wszystko, co musisz wiedzieć

Oto najważniejsze informacje, które znajdziesz w tym artykule. Pozwolą Ci one zrozumieć problem wrastającego paznokcia i podjąć odpowiednie kroki.

• Dlaczego paznokieć wrasta i jak temu zapobiegać? Główną przyczyną jest nieprawidłowe obcinanie paznokci – zbyt krótko i „na okrągło”. Aby skutecznie zapobiegać wrastaniu paznokcia, skracaj go na prosto i noś wygodne obuwie z szerokimi noskami.
• Jakie są objawy wrastającego paznokcia i jak sobie z nim radzić w domu? Typowe objawy to ból, zaczerwienienie i obrzęk wału okołopaznokciowego. Doraźnie pomogą Ci kąpiele stóp w ciepłej wodzie z mydłem oraz chłodne okłady, które zmniejszą opuchliznę i dolegliwości bólowe.
• Kiedy iść do specjalisty i jak wygląda leczenie wrastającego paznokcia? Jeśli domowe sposoby zawiodą lub pojawi się infekcja (ropny wysięk, silny ból), koniecznie udaj się do podologa lub chirurga. Profesjonalne leczenie obejmuje metody zachowawcze (np. klamry) i zabiegi chirurgiczne.

Spis treści:

1. Czym jest wrastanie płytki paznokciowej?
2. Objawy wrastającego paznokcia
3. Wrastające paznokcie — przyczyny
4. Jak prawidłowo obcinać paznokcie?
5. Leczenie wrastających paznokci — metody chirurgiczne
6. Plastyka wałów paznokciowych — na czym polega?
7. Kostka arkady — co to takiego?
8. Domowe sposoby na wrastające paznokcie
9. Jak zapobiec ponownemu wrastaniu paznokcia?

Czym jest wrastanie płytki paznokciowej?

W przypadku wrośniętego paznokcia spotykamy się z sytuacją, w której płytka paznokciowa zaczyna rosnąć „na boki” – wrastając pod tkanki miękkie łożyska paznokciowego i drażniąc je, co doprowadza po pewnym czasie do stanu zapalnego, ropienia, a w zaawansowanym stadium nawet do rozplemu tkanki zapalnej w formie tzw. ziarniniaka (nazywanego często przez pacjentów jako „dzikie mięso” przy paznokciu).

Objawy wrastającego paznokcia

Wrastający paznokieć może powodować różnorodne objawy:

• obrzęk wokół paznokcia, zwłaszcza w okolicach wału okołopaznokciowego lub obu brzegów bocznych paznokcia;
• zaczerwienienie wału bocznego i krwawienie wokół paznokcia, nazywane także „ziarniną” — jest wynikiem podrażnienia i stanu zapalnego;
• dyskomfort, obrzęk i ból a także wrażliwość na dotyk wokół wrastającego paznokcia — do nasilenia objawów dochodzi podczas chodzenia, co utrudnia wykonywanie codziennych czynności;
• możliwość wystąpienia infekcji bakteryjnej, co z kolei może powodować wysięk ropny oraz stan zapalny przy wrastającym paznokciu;
• ropny miejscowy stan zapalny może także powodować nieprzyjemny zapach, który jest odczuwalny wokół wrastającego paznokcia.

Wrastające paznokcie — przyczyny

Główną przyczyną wrastania paznokci jest nieprawidłowe obcinanie paznokci, zwłaszcza w odniesieniu do dużego palca u stopy (palucha), gdzie najczęściej mamy do czynienia z paznokciem wrastającym.

Ponadto inne przyczyny wrastającego paznokcia to:

• noszenie źle dopasowanego obuwia z wąskimi noskami, czy na wysokim obcasie;
• urazy mechaniczne;
• deformacje stóp;
• choroby układu krążenia (np. niewydolność żylna);
• skaleczenie wału paznokciowego;
• zwiększony nacisk na stopę wywołany, np. nadwagą lub ćwiczeniami fizycznymi;
• grzybica stóp o charakterze nawracającym;
• paznokcie rurkowate.

Jak prawidłowo obcinać paznokcie?

Przez nieprawidłową pielęgnację paznokci u stóp należy rozumieć ich nadmiernie krótkie przycinanie, obcinanie „na okrągło”, a zwłaszcza głębokie, okrągłe „podcinanie” bocznych rogów paznokcia. Płytka paznokciowa rośnie w kierunku prostopadłym do kierunku jej obcinania. Jeśli obetniemy ją prosto – wyrośnie „do przodu”. Jeśli spróbujemy obciąć ją w kształcie łuku będzie zgodnie z tą zasadą rozrastać się na boki, powodując wrastanie paznokci.

Przy wykonywaniu takiego zabiegu pielęgnacyjnego mogą występować dolegliwości bólowe. W takim przypadku można zastosować rozwiązanie polegające na zanurzeniu stóp w ciepłej wodzie z mydłem przez kilkanaście minut. Ten proces spowoduje zmiękczenie płytki paznokciowej oraz fałdu paznokcia, co ułatwi łatwiejsze jej skrócenie.

W przypadku znacznego wrośnięcia paznokcia z objawami infekcji (tj. ból, tkliwość, zaczerwienienie) nie należy samodzielnie wycinać wrośniętej części ze względu na możliwość propagacji zakażenia. Należytą dbałość o uszkodzony paznokieć i jego okolicę zapewni wykwalifikowany personel medyczny, dermatolog lub specjalista podolog.

Leczenie wrastających paznokci — metody chirurgiczne

Właściwy zabieg usunięcia wrastającego paznokcia wykonuje się w znieczuleniu miejscowym. Polega na klinowym wycięciu fałdu paznokcia wraz z tzw. macierzą paznokcia, z którego mogłaby odrosnąć nieprawidłowa płytka paznokciowa. Cięcie ma kształt „połowy wrzeciona”. Sam paznokieć nie jest zdejmowany, konieczność jego usunięcia pojawia się bardzo rzadko – mniej więcej w 5% przypadków wtedy, gdy paznokieć jest już cały podminowany ropą lub jest całkowicie zniszczony grzybicą paznokci.

Po zabiegu pacjentom zalecane jest leżenie z uniesioną operowaną nogą przez okres jednego dnia, co ogranicza dolegliwości i zapobiega krwawieniu. Czasami przez dzień – dwa palec może trochę dokuczać – pomogą wtedy powszechnie stosowane leki przeciwbólowe. Sport, np. bieganie – można uprawiać najwcześniej dwa tygodnie po zabiegu.

Plastyka wałów paznokciowych — na czym polega?

Plastyka wałów paznokciowych, znana również jako chirurgiczne korygowanie wałów paznokciowych, to specjalistyczny zabieg wykonywany w celu leczenia wrastających paznokci. Polega na usunięciu części lub całego wału paznokciowego, który może być przyczyną wrastania paznokcia. Procedura ta jest przeprowadzana przez wykwalifikowanego podiatrę lub chirurga naczyniowego, a pacjent poddawany jest miejscowemu znieczuleniu. Po usunięciu fragmentu wału paznokciowego obszar ten może być poddawany odpowiedniej terapii, aby zapobiec ponownemu wrastaniu paznokcia i sprzyjać zdrowemu wzrostowi paznokcia. Plastyka wałów paznokciowych jest skuteczną opcją dla osób cierpiących na nawracające wrastające paznokcie, które nie ustępują po zastosowaniu innych metod leczenia.

Kostka arkady — co to takiego?

Kostka Arkady to rewolucyjne urządzenie medyczne, które zostało zaprojektowane i opracowane przez polskiego wynalazcę Adriana Arkadę. Jego innowacyjne zastosowanie ma na celu skuteczną korekcję wrastających paznokci. Dzięki tej technologii możliwe jest precyzyjne wydobycie wrastającej części paznokcia z wałów okołopaznokciowych, co minimalizuje dyskomfort i ból związany z tym schorzeniem. Kostka Arkady, umieszczana pod paznokciem, pozwala również na kontrolowane wymuszenie dalszego wzrostu paznokcia już w prawidłowej pozycji. Efekty tego zaawansowanego rozwiązania są nie tylko odczuwalne od razu, ale także zapewniają trwałą poprawę kondycji paznokcia.

W gabinetach podologicznych stosuje się różne metody leczenia zachowawczego, które obejmują:

• Stosowanie taśmy na wałach paznokciowych i opuszkach.
• Przyklejanie sztucznego paznokcia (platformy) w celu wsparcia naturalnego paznokcia;
• Nakładanie rurek protekcyjnych (ochronnych) na brzeg paznokcia w celu zapobieżenia dalszemu wrastaniu paznokci;
• Wykonywanie szyny cyjanoakrylowej, która stabilizuje paznokieć i wspomaga zdrowy wzrost;
• Klamry ortonyksyjne — pomagają w prawidłowym ułożeniu paznokcia;
• Wykonywanie zabiegu kostką Arkady, który służy do korekcji wrastającego paznokcia.

Domowe sposoby na wrastające paznokcie

Wrastający paznokieć to dolegliwość, która może przynieść wiele nieprzyjemnych doznań. Na szczęście istnieje kilka domowych metod, które mogą pomóc złagodzić objawy i przyczynić się do szybszego powrotu do zdrowia.

Okłady z lodu w zminimalizowaniu dolegliwości bólowych

Jedną z najprostszych i skutecznych metod jest zastosowanie okładu z lodu. Po wcześniejszym wymoczeniu stopy w ciepłej kąpieli należy przyłożyć okład z lodu do obolałego palca na około 3 minuty. Zimno pomoże zredukować obrzęk i złagodzić ból, a także zmniejszy napięcie wokół wrastającej części paznokcia. Po tym czasie, kiedy palec nieco zdrętwieje, można ostrożnie usunąć wrastającą część paznokcia przy użyciu zdezynfekowanych cążek.

Noszenie wygodnego obuwia i nie tylko

Warto także zastosować kilka rad, które wspomogą proces pozbywania się problemu. Ważne jest, aby w czasie gojenia chodzić jak najczęściej bez obuwia, najlepiej boso, co pozwoli stopie na swobodne rozłożenie sił podczas chodzenia. Jeśli trzeba spędzać wiele godzin w butach, warto wybierać modele z szerokim nosem, co zapobiegnie uciskaniu palców. Unikaj również noszenia ciasnych skarpetek, aby nie powodować dodatkowego ucisku na palce. Ważne jest również utrzymanie higieny stóp oraz regularne przycinanie paznokci, najlepiej w prostym kształcie, aby uniknąć ryzyka ponownego wrastania.

Pamiętaj, że w przypadku silnych dolegliwości lub braku poprawy, zawsze warto skonsultować się z lekarzem lub specjalistą, aby uzyskać odpowiednią diagnostykę i dalsze wskazówki dotyczące leczenia.

Jak zapobiec ponownemu wrastaniu paznokcia?

Istnieje szereg stosunkowo prostych sposobów na przeciwdziałanie wrastaniu paznokci. Oto najważniejsze zasady z zakresu profilaktyki wrastających paznokci:

• Paznokcie najlepiej obcinać na prosto — tak, aby utworzyć kształt łopatki, tylko same brzeżki paznokci mogą być lekko zaokrąglone (nie mogą haczyć);
• Ważne jest unikanie noszenia zbyt wąskich butów i za ciasnych skarpet;
• Należy unikać obcinania paznokci zbyt krótko — wówczas łatwiej o skaleczenie;
• Po obcięciu paznokci zaleca się ich opiłowanie pilnikiem tekturowym lub szklanym, by nadać odpowiedni kształt i wygładzić krawędzie;
• Zaleca się używanie odpowiednich i zdezynfekowanych narzędzi do obcinania paznokci, np. cążków.

Aktualizacja: Marlena Hajduk, studentka IV roku kierunku lekarskiego Gdańskiego Uniwersytetu Medycznego.

Bibliografia:

1. Gilewska A., Kostka Arkady – co to jest? Wskazania, przeciwwskazania, przebieg zabiegu, czy boli?, https://wylecz.to/choroby-skory/
   kostka-arkady-co-to-jest-wskazania-przeciwwskazania
   -przebieg-zabiegu-czy-boli/ [dostęp online: 31.07.2023]
2. Wrastający paznokieć – objawy, przyczyny, leczenie, https://www.mp.pl/pacjent/dermatologia/
   choroby/chorobyskory/170628,wrastajacy-paznokiec [dostęp online: 31.07.2023]
3. Chabchoub I, Litaiem N. Ingrown Toenails. https://www.ncbi.nlm.nih.gov/books/NBK546697/ [dostęp online: 31.07.2023]
4. Han Ma, Six steps to standardize the surgical approach for ingrown toenail, Anais Brasileiros de Dermatologia, Volume 96, Issue 1, 2021,
   

Informacja:
Artykuły opublikowane na stronie POLMED Zdrowie, nie pełnią funkcji konsultacji medycznej ani nie wyrażają opinii specjalistów i lekarzy. Prezentowane treści stanowią ogólne wskazówki i nie mogą być traktowane jako wyznacznik przy podejmowaniu decyzji dotyczących modyfikacji diety lub terapii, nawyków lub określaniu zmiany dawkowania leków oraz innych substancji leczniczych. Przed podjęciem działań, które mogą wpłynąć na Twoje życie, zdrowie lub samopoczucie, skonsultuj się z lekarzem lub specjalistą.
Wydawca nie ponosi odpowiedzialności za ewentualne konsekwencje, wynikające z wykorzystania porad i informacji zawartych na stronie, bez wcześniejszej konsultacji z profesjonalistą.